DUYURULAR :
  • “ Modoko Life yeni sayısı yayında! Tükenmeden hemen almanızı öneririz. “
  • “ Modoko Life Exclusive D&R'da... “
  • “ Ve Dergimiz 3 Yaşında! “
GERİ DÖN

Deniz, Mehtap ve Tarihi Asansör

Tarihi Asansör İzmir'i kuşbakışı izleyebilecek en güzel noktalardan biri. İzmir’de çekilmiş neredeyse tüm Türk filmlerinde esas kızla oğlan bir kez bu asansörle yukarı çıkıp körfez manzarasında aşk yaşamıştır. Aşk demişken, tarihi asansörün yolu, ünlü İzmirli şarkıcı Dario Moreno ile de kesişiyor…

 

 

1900’lü yıllarda Karataş, zengin Yahudi ailelerinin yaşadığı bir semt. Sahil şeridindeki Mithatpaşa Caddesi ile Halil Rıfat Paşa semti arasındaki 58 metrelik yükselti farkı, bu iki semt arasındaki ulaşımı kolaylaştırmak amacı ile 1907 yılında bir asansör inşa edilmesiyle çözülüyor. Çünkü normalde ulaşım, Müslüman nüfusun “Karataş Merdiveni”, Yahudilerin ise en üst bölümünde bulunan Devidas Ailesi’nin evi dolayısıyla “Devidasların Merdiveni” olarak adlandırılan 155 basamaklı sokak merdiveniyle sağlanıyordu. Devidas Ailesi’nin reisi bir gün merdivenlerde düşüp ayağını kırınca, sahil kesiminde oturan ve Devidas Ailesi’nin yakın dostu olan Nesim Levi Bayraklıoğlu, iki yerleşim arasında yaya ulaşımını kolaylaştırmak üzere tarihi asansörü yaptırır.

Asansörün tuğla döşemeleri, Marsilya’dan özel olarak getirilmiş. O dönemde çift kabinli asansörün bir kabini buhar mekanizmalıyken diğeri elektrik enerjisi ile çalışıyordu. 1942 yılında asansör el değiştirerek Şerif Remzi Reyent’e satıldı ve geliri Karataş Musevi Hastanesi’ne bağışlandı. Reyent’in ölümü üzerine Tarihi Asansör yeğeni Ayla Ökmen’e kaldı. Asansör bu süreçte bir süre kapalı kalsa da, 1983 yılında İzmir Belediyesi’ne bağışlanmasıyla, 1985 yılında restorasyondan geçirilerek her iki kabini de elektrikle çalışır halde düzenlendi.

İzmir’in uzun yıllardır ayakta kalan en önemli yapılarından biri olan asansör, Türkiye’de bu amaçla yapılan tek, dünyada ise sayılı örneklerden biri. İki semt arasında ulaşımı kolaylaştırmanın yanı sıra eşsiz manzaraya sahip restoran, kafe ve bar olarak kent turizmine de hizmet vermekte.

Tarihi Asansörün yolu Dario Moreno ile kesişiyor

İzmir’e ve ülkesine olan sevgisiyle tanınan Dario Moreno’nun asıl adı, David Arugete’dir. 1922 yılında İzmir’de doğan Moreno, gençlik yıllarında gitara merak salıp kendini geliştirdi ve sokaklarda napoliten şarkılar söylemeye başladı. Türk çiftetellisini Yahudilerin yüzyıllardır yaşattığı Ladino dilinde, egzotik ve romantik bir tarzda yorumladı. Çok geçmeden yaşadığı semtte ve İzmir'de iyice tanınır olmuştu.

Yedi dil bilen Dario Moreno, Fransızca, Türkçe, İtalyanca, İspanyolca pek çok şarkıya harika sesi ile hayat verdi. Aynı zamanda 32 filmle oyunculuk yeteneğini de kanıtlayan Moreno; Brigitte Bardot, Jacques Brel, Eddie Constantine gibi oyuncularla çeşitli filmlerde rol aldı.

“İstanbul´un Kızları”, “Canım İzmir”, “Deniz ve Mehtap”, “Yavaş yavaş”, “Hatıralar hayal oldu”, “Her akşam sarhoş” gibi birbirinden eşsiz güzel çalışmalara kendi üslubuyla hayat veren Dario Moreno aynı zamanda gerçek bir vatanseverdi. 1968 yılında Paris’te düzenlenen Latin Amerika Şarkıları Festivali’nde Fransa adına yarışan sanatçı,  birinci seçildiğinde göndere Fransız bayrağı çekilirken, müdahale edip göğsünden Türk Bayrağı çıkarmış ve “Ben Türk’üm ve İzmir’liyim,” demiştir.

Ünlü şarkıcının 1940′lı yıllarda kardeşleri ve annesiyle yaşadığı evin bulunduğu sokak, geçmişte “Asansör Sokak” olarak anılırken İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin 1992 yılında aldığı kararla “Dario Moreno Sokağı” adını almıştır. Moreno’nun evi ise müze olarak ziyaret edilebilmekte. Sokağın iki yanındaki sakız evleri de bölgeye ayrı bir özellik katıyor. Tarihi Asansörün içine adım attığınız an sizi Dario Moreno karşılıyor tatlı sesiyle ve ister istemez kendinizi mırıldanırken bulunuyorsunuz. “Deniz ve mehtap sordular seni, neredesin…”

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

.

 

SOSYAL MEDYA
DİĞER HABERLER
GELECEK SAYIDA
Yukarı Dudullu Mah. Modoko Mobilyacılar Sitesi - Ümraniye/İSTANBUL
2015 © Copyright © Modoko. Tüm hakkı saklıdır. Materyallerin izinsiz kullanılması yasaktır.